AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, kayıt dışı ekonominin kayda alınmasına dönük Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadele Stratejisi Eylem Planı'nda “POS cihazlarının yazar kasa niteliğine kavuşturulmasına yönelik fizibilite, teknik gereksinimler, yeterlilik ve uygulanabilirlilik incelemelerinin gerçekleştirilmesi, sonuçlara göre de yasal düzenlemeler yapılması” öngörüldü.

Gelir İdaresi Başkanlığı da, bu çerçevede, POS makinalarının yazar kasaya dönüştürülmesi için harekete geçti.
İlgili birimlerde başlatılan ön çalışmada, POS cihazlarının formatının değiştirilmesi, halen sadece ticari bilgilerin yer aldığı cihazlarda mali bilgilere de yer verilmesi üzerinde duruluyor.
POS cihazlarının yazar kasa niteliğine kavuşturulması halinde, alış-verişlerde mal cinsi ile katma değer vergisi açısından bir sorun yaşanıp yaşanmayacağının da araştırıldığı bu çalışmada, yeni yazılımlarla POS cihazlarında hangi bilgilerin yer alabileceği detaylarıyla ortaya konulacak.

BÜTÜN ALIŞVERİŞ BİLGİLERİ BANKALARA AKACAK

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ve Bankalar Birliği ile de bir araya gelinecek olan bu çalışmada POS cihazlarının yazar kasaya dönüştürülmesi kararı çıkarsa, ilgili mevzuatta da buna yönelik değişiklik yapılacak.
Daha sonra da oluşturulacak sistem, yeni faaliyete geçen işletmelerden başlanarak, aşamalı olarak devreye sokulacak.
Maliyecilerin düşündüğü modelde, yazar kasalar devre dışı kalacak. Kredi kartıyla alışverişlerde POS cihazı slibi, fatura veya fiş yerine geçecek. Vergi mevzuatında da slipler, geçerli belge kabul edilecek. Nakit alışverişlerde de, bilgiler POS cihazına işlenecek. Bu şekilde bütün alışveriş bilgileri bankalara gidecek.
Söz konusu bilgiler buradan da kredi kartı alışverişlerinde olduğu gibi, Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Merkezine aktarılacak. Böylece Başkanlık, bütün alışverişleri, bankalar kanalıyla takip edebilecek. Ticari işletmelerin sadece kredi kartlı alışverişleri değil, bütün alışverişlerin KDV beyannamelerinde yer alıp yer almadığı sistem üzerinde görülebilecek.

NORVEÇ'TE UYGULANIYOR

Norveç'te POS cihazlarının yazar kasa şeklinde kullanıldığını belirten bir üst düzey Maliye yetkilisi, bu sistemin ülkemizde de uygulamaya konulmasıyla, bütün alışverişlerin bankalar üzerinden takibinin sağlanacağını bildirdi.
Maliye yetkilisi, AA'ya şu değerlendirmede bulundu:
“Burada amaç, işlemleri, manyetik ortamda yani güvenli bir ortamda bankalar yardımıyla izlemek. Mevcut sistemde, kredi kartıyla yapılan alışveriş bilgileri, bankalar tarafından düzenli olarak bize aktarılıyor. Kredi kartlı satış tutarlarının KDV beyannamelerine doğru şekilde yansıtılıp, yansıtılmadığı da bu bilgiler sayesinde kontrol ediliyor. Mükellefler de, internet sayfamızda kendileriyle ilgili POS bilgilerini görebiliyor.
Ancak nakit satışları bu yolla izlemek mümkün değil. A firması diyelim bu ay kredi kartıyla 2 bin YTL'lik satış yaptı. KDV beyannamesinde matrah 1.500 YTL ise, sistem bizi uyarıyor ve hemen işlem yapılıyor. Ancak KDV beyannamesindeki gelir tutarı örneğin 2.200 YTL. Bu işletme, hem kredi kartıyla hem de nakit satış yapıyor. Ama beyanname bilgilerinden bunun ne kadarının kredi kartlı satış, ne kadarının nakit satış olduğu anlaşılmıyor.
Getirmek istediğimiz sistemde, sadece kredi kartı değil, nakit satışlarda
da POS cihazları kullanılacak. Bilgiler buraya girecek ve bankalara aktarılacak.
Bankacılık sisteminden de bizim Bilgi İşlem Merkezimize iletilecek. Bu şekilde bütün satışları sistemde takip edebileceğiz.”
BDDK'nın da olaya sıcak baktığını söyleyen Maliye yetkilisi, bu kurumun POS cihazlarının merkezden birleştirilmesine dönük bir hazırlığı olduğu yolunda duyum aldıklarını da belirtti. Maliye yetkilisi, “İşyerlerinde çok sayıda POS cihazı bulunmasında bizim açımızdan sorun yok. Ancak, projenin uygulanabilir bulunması halinde yeni sistem aşamalı olarak uygulamaya girer. İlk aşamada bu işe yeni başlayanlar için yazar kasa niteliğindeki POS cihazı kullanımı zorunlu hale getirilir. Daha sonra da diğer mükellefleri kapsar” dedi.
Bu arada Maliye yetkilisi, küçük esnaf için de daha farklı bir düzenlemeye gidilebileceğini sözlerine ekledi.